Jaki preparat z żelazem wybrać?

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO – World Health Organization) szacuje, że anemia spowodowana niedoborem żelaza może dotyczyć nawet 25% ogółu populacji. W poprzednich postach (Anemia, Anemia – jak jej zapobiegać i jak ją leczyć?) dowiedziałeś się czym jest anemia, kto jest na nią najbardziej narażony, czym się objawia, a także co należy zrobić jeśli zostanie u nas zdiagnozowana. Tym razem podpowiem jaki preparat z żelazem wybrać.

Myślę, ze warto rozpocząć od postawienia pytania, jaką ilość każdy z nas tego żelaza potrzebuje? Odpowiedź ilustruje poniższa tabelka:

WIEK

MĘŻCZYZNA

KOBIETA

0-6 miesięcy

0,27 mg

7-12 miesięcy

11 mg

1-3 lata

7 mg

4-8 lat

10 mg

9-13 lat

8 mg CIĄŻA LAKTACJA
14-18 lat 11 mg

15 mg

27 – 60 mg*

10 mg

19-50 lat

8 mg 18 mg 9 mg
>50 lat

8 mg

*ze względu na powszechne występowanie anemii spowodowanej niedoborem żelaza u ciężarnych, wiele organizacji zajmujących się tematyką zdrowia (np. WHO) sugeruje dzienną suplementację 60 mg żelaza przez cały okres trwania ciąży

W tabeli przedstawione zostało zalecane dzienne spożycie (RDAs – Recommended Dietary Allowances) żelaza dla osób niebędących na diecie wegetariańskiej. Jeśli nie jesz mięsa, należy powyższe wartości pomnożyć przez 1,8. Wynika to z faktu, że żelazo hemowe zawarte w mięsie, jest znacznie lepiej przyswajalne niż niehemowe obecne w produktach pochodzenia roślinnego.

U niemowląt do 6. miesiąca życia dzienne zapotrzebowanie na ten pierwiastek pokrywane jest dzięki mleku matki (nieco inaczej jest w przypadku wcześniaków i dzieci z niską wagą urodzeniową). Natomiast jeśli dziecko karmione jest mlekiem modyfikowanym, zawartość żelaza będzie w nim większa niż ta podana w tabeli, ze względu na znacznie mniejszą przyswajalność.

U dziewcząt i kobiet różnica w zapotrzebowaniu w stosunku do płci przeciwnej jest znacznie większa. Związane jest to z comiesięczną utratą krwi podczas okresu.

blood-1813410_960_720

Czym kierować się przy wyborze konkretnego preparatu?

  • Sól żelazazwiązki żelaza dwuwartościowego charakteryzują się większą biodostępnością (szybciej i w większej ilości zostaną wchłonięte) w porównaniu z żelazem trójwartościowym. Dlatego lepiej wybrać glukonian, fumaran lub siarczan żelaza (II) niż cytrynian, pirofosforan czy kompleks wodorotlenku żelaza (III) i poliizomaltozy. Dla porównania – siarczan żelaza (II) przyswoi się na poziomie 10-15%, natomiast w przypadku związków żelaza (III) będzie to 3-4 razy mniej. Pozostają nam jeszcze chelaty żelaza. Ich producenci przekonują o najwyższej biodostępności. Niestety nie ma badań, które mogłyby to potwierdzić. Dotarłam natomiast m.in. do badania, w którym osoby po gastrektomii (częściowym lub całkowitym usunięciu żołądka) cierpiące na niedobór żelaza, przyjmowały siarczan żelaza (II) lub właśnie chelat. Lepsze wyniki uzyskano u osób, którym podawano siarczan.
  • Zawartość żelaza – nie sugeruj się tym, ile mg związku żelaza jest w tabletce. Zwróć uwagę na zawartość elementarnego żelaza. Na przykład Ascofer zawiera 200 mg glukonianu żelaza (II), ale odpowiada to 23,2 mg samego żelaza.
  • Tolerancja – nie każdy organizm dobrze toleruje preparaty z żelazem. Najczęstsze działania niepożądane to nudności, zaparcia, biegunka, zgaga. Osoby, których ten problem dotyczy, powinny wybierać postaci leku o przedłużonym uwalnianiu, np. lepiej wybrać Żelazek lub Szelazo + SR niż Żelazo Plus firmy Walmark.

Jaki preparat będzie więc dla ciebie odpowiedni?

Jest to sprawa indywidualna. Przy dużym niedoborze żelaza, lekarz może zalecić lek na receptę, np. Tardyferon – dobrze przyswajalne żelazo w postaci siarczanu, w dawce 80 mg, lub Tardyferon-Fol, z dodatkiem kwasu foliowego, który jak już wiesz z innego postu (Anemia – jak jej zapobiegać i jak ją leczyć?) zwiększa wchłanianie żelaza. Może to być również Hemofer prolongatum z dawką 105 mg żelaza lub Sorbifer Durules z dawką 100 mg żelaza i dodatkiem witaminy C. Wszystkie wyżej wymienione leki zawierają dobrze przyswajalne żelazo i mają postać o przedłużonym uwalnianiu, dzięki czemu charakteryzują się lepszą tolerancją. Na receptę dostępny jest również Ferrum Lek w postaci syropu, tabletek do żucia i roztworu do wstrzykiwań i Feroplex w postaci roztworu doustnego. Oba te preparaty zawierają jednak już żelazo trójwartościowe, o mniejszej biodostępności. Lekarz może zalecić również Ascofer, lek z dobrze przyswajalnym żelazem, choć w małej dawce, dostępny bez recepty.

Pamietaj, jeśli stwierdzono u ciebie anemię spowodowaną niedoborem żelaza, wybierz lek, a nie suplement diety! Kiedy więc lekarz nie przepisze ci żadnego leku na receptę, najlepszym wyborem będzie wg mnie Ascofer.

Jeśli nie masz anemii, ale poziom żelaza w twoim organizmie jest bliski dolnej granicy i chcesz go uzupełnić, nie stosuj preparatów multiwitaminowych np. Vita-min plus, Centrum, Falvit, Bodymax i innych, ponieważ zawierają one również substancje, które zmniejszą przyswajanie samego żelaza np. wapń lub cynk. Jeśli chcesz uzupełnić żelazo, lepszym wyborem będzie preparat który zawiera samo żelazo, lub dodatkowo związki zwiększające jego przyswajalność, np.:

Actiferol – jest kilka preparatów z tej serii z różną zawartością żelaza (7, 15, 30 i 60 mg) i substancjami dodatkowymi, zwiększającymi jego przyswajanie. Żelazo jest tu w postaci trójwartościowej, ale zostało dodatkowo zmikronizowane, aby zwiększyć dostępność. Preparat ten występuje w formie saszetek do rozpuszczania i syropu, przez co wydaje się być dobrym wyborem dla dzieci i osób, które mają problem z tolerancją żelaza.

Biofer, Biofer Folic – dobrze przyswajalne żelazo choć w małej dawce (9 mg). Oprócz fumaranu żelaza preparat ten, zgodnie z zapewnieniami producenta, zawiera sproszkowaną hemoglobinę.

Żelazek Plus – słabiej przyswajalne żelazo w dawce 60 mg, ale w kapsułkach o przedłużonym uwalnianiu, co poprawia tolerancję tego preparatu.

Chela-Ferrżelazo chelatowane firmy Olimp. Należy tu kilka preparatów różniących się dawkami żelaza (14, 30, 28 mg) i obecnością lub brakiem substancji dodatkowych (kwas foliowy, witamina C, witamina B12, B6).

Szelazo + SR  – kolejny preparat z chelatowanym żelazem. Dawka samego żelaza to 28 mg. Kapsułki mają postać o przedłużonym uwalnianiu, co zwiększa tolerancję. Dodatkowo w tym preparacie znajdują się witaminy: C, B6, B12 i kwas foliowy.

Żelazo Plus – dobrze przyswajalne żelazo w dawce 20 mg, ale jednocześnie jest tu dołożony cynk, który zmniejsza wchłanianie żelaza. Podobnie w preparacie Acti-globin (14 mg żelaza).

Wybór między powyższymi preparatami niebędącymi lekami nie jest prosty. Suplementy diety nie są badane, nie muszą mieć potwierdzonej efektywności i bezpieczeństwa. Jednak jeśli będziesz chciał sięgnąć po któryś z nich, wybrałabym Actiferol lub Chela-Ferr. Actiferol nie jest suplementem, lecz dietetycznym środkiem spożywczym specjalnego przeznaczenia żywieniowego. Stoi on w hierarchii między suplementem a lekiem, choć bliżej mu do tego pierwszego. Dobrze byłoby wybrać preparat z dodatkiem kwasu foliowego i witaminy C, aby zwiększyć wchłanianie żelaza. Wybór konkretnej dawki zależy już od naszego zapotrzebowania na ten pierwiastek.

Mam nadzieje że teraz łatwiej będzie ci podjąć decyzję, który preparat wybrać. Jeśli jednak dalej masz wątpliwości, zachęcam do pytań.


Źródła:

http://www.who.int/nutrition/publications/en/ida_assessment_prevention_control.pdf

https://ods.od.nih.gov/factsheets/Iron-HealthProfessional/

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/18499399

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3354642/table/tab1/

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3354642/



Kategorie:Anemia, Witaminy, minerały i zioła

Tagi: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s

%d blogerów lubi to: